Behandeling Soorten Klachten Onbeheerste fantasie

 

Wat zijn onbeheerste fantasieën?http://www.relicom.nlhttp://www.relicom.nl/re-imet/images/top.png

Mensen hebben wensen en mensen hebben voorstellingen. Mensen stellen zich de dingen voor zoals het zou kunnen of moeten zijn. Aan de hand van die vermogens ontwikkelen mensen hun strategieën om dingen te realiseren. Maar voor dat laatste zijn veel ingewikkelde processen nodig die gelukkig bij de meeste mensen in meer of mindere mate goed functioneren.

Al in de vroege kinderjaren leren kinderen verhalen die niet waar zijn. Sprookjes, sagen, legenden. In kinderboeken zijn de kinderen vaak de helden en worden onwaarschijnlijkheden waargemaakt. Kinderen leren als het goed is, werkelijkheid van fictie te onderscheiden, maar kunnen geïnspireerd blijven door de verhalen van vroeger. Al die verhalen van vroeger vormen mee aan hun normbesef. Ze stimuleren het ontdekken van nieuwe mogelijkheden en werkelijkheden. Zo rond het achtste, negende jaar ontwikkelen kinderen steeds meer slimmigheidjes om hun doelen te bereiken. Ze tasten de grenzen af van waarheid en onwaarheid en experimenteren hoe ze daarin hun voordeel kunnen doen. Kinderen leren elkaar vaak hoe ze hun doel kunnen bereiken door niet de werkelijkheid te vertellen. Denk maar eens aan feestjes of uitgaansavonden die kinderen volgen terwijl de ouders denken dat ze bij een vriendje of vriendinnetje logeren.
Kinderen, en daarna volwassenen, schrijven allemaal hun eigen smoezenboeken; hun arsenaal aan excuses waarom ze niet voldaan hebben aan gestelde eisen. Heel veel opa’s en oma’s zijn in hun leven al meermalen gestorven aan de vreselijkste ziekten en daarna begraven.

Sommige kinderen blijven hangen in het experimenteren met de grenzen van waarheid en onwaarheid. Ze ontwikkelen een compensatiestrategie voor niet gerealiseerde wensen, door zich te verliezen in fantasieën.

De meeste mensen hebben verborgen fantasieën. Dat geeft niet zo lang zij daarmee maar niemand anders of zichzelf schaden. Veel mensen dikken verhalen aan of suggereren bewust iets wat eigenlijk anders is. Zo vertelde een vrouw aan een andere vrouw op een feest dat haar man hoofd verkoop was van een internationaal bedrijf. In werkelijkheid was hij de enige verkoper van een Nederlands bedrijf vlakbij de Belgische grens met een dependance in België.

Onbeheerste fantasieën behoren tot de overlevingsstrategieën van veel mensen. Ze moeten veel aandikken, zichzelf een andere identiteit of functie geven, een andere status of zelfs een titel.

Zo zijn er mensen die ’s ochtends met een aktetas het huis verlaten, door een vreemde omgeving zwerven of zich die dag verstoppen en ’s avonds thuiskomen alsof ze een drukke baan hebben. Deze mensen leven een moeilijk leven; een doorlopend schijnleven. Het oordeel van een ander over hun bestaan weegt loodzwaar. En om het dragelijk te maken, spelen ze een spel van een gefantaseerde werkelijkheid.

Onbeheerste fantasieën beginnen met onschuldige handigheidjes om iets voor elkaar te krijgen en ontwikkelen tot in extreme vormen van oplichting. Het gevaar zit hem in de geleidelijkheid waarin de vormen en frequenties toenemen. Wanneer het ernstige vormen aanneemt, kan je rustig spreken van een fantasiestoornis.
Sommige mensen gaan zelfs zover dat ze een dubbel leven gaan leiden: een goede zorgzame liefhebbende echtgenoot die zijn geld verdeelt tussen zijn gezin en meerdere maîtresses in verschillende plaatsen en alles aan elkaar liegt om zijn steeds meer afwijkende gedrag te verklaren. Of een vrouw die meerdere jaren tijdens het uitvoeren van een drukke baan, aan haar vrienden suggereerde dat ze in de terminale fase van kanker verkeerde en een volslagen dubbel leven leidde. Mensen krijgen een goede baan op basis van valse papieren en niet gecontroleerde verhalen, of ze troggelen mensen geld, tijd en aandacht af. In de meeste gevallen vallen ze door de mand en veroorzaken veel schade bij anderen en bij zichzelf.

Lastig uit te leggenhttp://www.relicom.nlhttp://www.relicom.nl/re-imet/images/top.png

Een gefantaseerde wereld is vaak moeilijk uit te leggen. Zeker als je geen onderscheid wilt maken tussen fantasie en werkelijkheid, omdat je dat toch een stuk van je identiteit geeft, of omdat je je in je verhalen veilig voelt. Zelfs als de spanning of de waarheid ontdekt wordt, kan nog veiliger voelen dan toegeven aan de waarheid.

Je hebt ervaren dat wat jij doet afgekeurd wordt, zelfs vaak veroordeeld. Je voelt je dan minderwaardig, omdat je op die momenten best beseft dat wat jij doet gebaseerd is op onmacht. Onmacht om met de werkelijkheid om te gaan. En ook om die onmacht kan je worden veroordeeld.
Mensen die dat doen, begrijpen niet wat onmacht is of dat onbeheerste fantasieën daarmee te maken hebben. Ze begrijpen vaak wel hun eigen onmacht die zij op een andere manier compenseren.

Het is moeilijk om over jouw probleem te praten. Toch is het noodzakelijk. Want zonder er aandacht van derden bij te betrekken, kom je er niet uit en zal het gedrag steeds vaster gaan zitten en zullen de gevolgen daarvan zich gaan opstapelen.

Behandeling

Evenals bij andere stoornissen geldt ook bij de onbeheerste fantasieën dat de persoon die daaraan lijdt, zelf gemotiveerd is om er vanaf te komen. Als deze motivatie er niet is, wordt het moeilijker en langduriger om tot resultaten van een behandeling te komen.

Behandeling van deze klacht is therapeutisch op zichzelf al ingewikkeld, omdat de therapeut heel goed moet kunnen luisteren om de verhalen van de persoon te kunnen onderscheiden in werkelijkheid en fantasie. Een groot wantrouwen op voorhand naar de verhalen van de persoon frustreert de cliënt en de verhouding met de therapeut, een te groot vertrouwen in het waarheidsgehalte van de verhalen versterkt het manipulatieve gedrag van de cliënt en zijn minachting voor de behandeling. Praatsessies zijn daardoor ook minder effectief. De behandeling zal vanuit andere technieken moeten worden uitgevoerd. IMET werkt veel met deze andere technieken.

Lees meer over het ontstaan van kleptomanie en over de behandeling bij IMET.

 

Alle rechten voorbehouden. Geen aansprakelijkheid op de getoonde inhoud van deze website.